«قانون کارما» و فرضیۀ «بازپیدایی» در آیین هندو (با تأکید بر دیدگاه اوروبیندو)

شناسنامه علمی شماره

نویسنده

استادیار گروه فلسفه، دانشگاه بین‌المللی امام خمینی

چکیده

«قانون کارما» (karma) و فرضیۀ «بازپیدایی» (rebirth) از موضوعات مهمی است که با مسئلۀ حیات پس از مرگ، جبر و اختیار، و تقدیر و سرنوشت انسان ارتباط دارد. از‌این‌رو، در ادیان و مکاتب فلسفی هند مطرح و تقریباً مورد قبول کلیۀ آن‌ها بوده است و شالودۀ عقاید فلسفی آن‌ها را تشکیل می‌دهد. کارما به‌معنای عمل و عکس‌العمل است؛ یعنی هر عملی چه خوب و چه بد دارای عکس‌العملی است. همۀ آن‌ها همچنین، اعتقاد دارند که نظام عالم در نظام اخلاقی انسان‌ها منعکس می‌شود. درخصوص منشأ مفهوم کارما در میان محققان اختلاف ‌نظر وجود دارد. برخی معتقدند کارما ریشۀ ودایی (vedic) دارد، برخی نیز ریشۀ اعتقاد به کارما را در اعتقادات قبایل بومی ماقبل ودایی می‌دانند. در اوپانیشادها (Upanishads) نیز کارما و فرضیۀ بازپیدایی مطرح بوده و صریحاً به جدایی روح از بدن اشاره شده است. در گیتا (Gita) نیز صریحاً، به قانون کارما و بازپیدایی اشاره شده است. در آیین‌های بودایی و جین نیز اعتقاد به کارما وجود دارد. در آیین بودا، از واژه‌ای به ‌نام سامسکارا (smskara) استفاده شده است که به‌معنای نیرو، اراده، ساختن، و به‌هم‌آمیختن است. در آیین جین نیز به سرگردانی روح در سلسله‌مراتب هستی اشاره شده است و اعتقاد آن‌ها این است که باید ازطریق اصول اخلاقی و رهبانی روح را از زندان تن آزاد کرد. در میان متفکران معاصر هندی، اوروبیندو (Aurobindo) مسئلۀ کارما را، به‌طور جدی، بررسی کرده است. اساساً، این موضوع یکی از دغدغه‌های اولیۀ او بوده و در چهارچوب نظریۀ تکاملی خود به آن پرداخته است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Law of Karma and Rebirth in Hinduism with Emphasis Put on Aurobindo

نویسنده [English]

  • Ali Naqi Baghershahi
Associate Professor, Imam Khomeini International University
چکیده [English]

The law of Karma and rebirth are among important issues which concern the afterlife, determinism and free will, predestination, and man's fate. Thus, they are discussed in Indian religions and philosophical schools and almost all of them accept the two. They are foundations of their philosophical ideas. Karma means action and reaction. In other words, whatever the action may be (whether good or evil), it has a reaction. All of them are of the opinion that the order of universe is reflected in human beings' moral system. There is, however, some dispute among researchers concerning the origin of the notion "karma". Some of them are of the opinion that karma has a Vedic origin. Some others think that belief in karma has its roots in the beliefs of pre-Vedic native tribes. Karma and the rebirth are spoken of in Upanishads as well; and separation of the soul from body has been explicitly mentioned there. Karma and rebirth have been explicitly mentioned in Gita as well. In addition, belief in karma may be found in Buddhism and Jainism. In Buddhism, the term "samskara" has been employed which means force, will, making and combining. In Jainism, wandering of the soul in the hierarchy of being has been noted. They believe that we have to free the soul from the prison of body by observing moral principles and piety. From among the contemporary Indian thinkers, Aurobindo has seriously studied the concept of karma. This point has been one of his primary concerns and he has discussed the point within the framework of his own evolutionary doctrine.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Keywords: karma
  • rebirth
  • Hinduism
  • Aurobindo
  • evolutionary doctrine
  • Soul
  • body