در دفاع از برهان غایت‌انگارانۀ تنظیمِ ظریفِ کیهانی تبیین غایت‌انگارانة جهان و تبیین‌های رقیب آن

نوع مقاله : علمی-پژوهشی

نویسندگان

1 دکترای فلسفۀ علم و فنّاوری، دانشگاه تربیت مدرس تهران (نویسندة مسئول)،

2 استادیار دانشگاه صنعتی شریف، دانشکدة فلسفۀ علم

چکیده

از جنجالی‎ترین و کانونی‎ترین بحث‌های بین­رشته‎ای در حوزه‎های علم و دین، و الاهیات طبیعی (/ عقلی) معاصر، برهان غایت­انگارانه یا «برهان مبتنی بر غایتمندی» بر وجود خداوند است. در این مقاله ضمن تحلیل، نمونه شاخصی از این برهان، با عنوان: «برهان غایت­انگارانه تنظیم ظریف کیهانی (برهان)» (با تقریر ویلیام لین کریگ)، به نقد تبیین­های رقیب می­پردازیم و از ارجحیت «برهان» در برابر تبیین­های طبیعی رقیب- تبیین­های (الف) دیگر انواع حیات؛ (ب) جهان­های بسیار(/چندگانه)؛ (ج) شکستِ تقارنی خودبه­خودی- دفاع می­کنیم. اگر استدلال­های ارائه شده درست و قانع­کننده باشد، «غایت­انگاری خداباورانه» از «طبیعت­گرایی خداناباورانه» در به­دست دادن برترین تبیین بر «وضعیت ریزتنظیمِ جهان» ارجح است و راه «خداناباوری» در دفاع از معقولیت­اش در چارچوبۀ روش­شناسی طبیعت­گرا هموار نیست.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

In Defense of Teleological Fine-Tunening Argument In Defense of Teleological Fine-Tunening Argument Teleological Explanation of the Universe and its Rival Natural explanations

نویسندگان [English]

  • Hamed Safaeipour 1
  • Ebrahim Azadegan 2
چکیده [English]

One of the most controversial and focal inter-disciplinary challenge in filed of science and religion, and contemporary natural teleology, is Teleological Argument (TA) or "Argument from finality" for the existence of God. In this paper by analyzing one of the specific revisions of the TA, named: "Cosmological Fine-Tuning Argument (CFTA)" (by William Laine Craig),   we will criticize main competitor's natural explanations- (a)Multiverse Hypothesis, (b)other kinds of Life, (c) Supper symmetry Breaking theory- and defend this claim that "CFTA is the best explanation for the Fine-Tuning of the Universe". If CFTA is sound and persuasive, "Theistic Finalism" is better explanation than "Atheistic naturalism" for explaining Fine-Tuned state of the world and the way of Atheism, in methodological naturalism (MN), is not a paved way.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Teleological Argument
  • Cosmological Fine-Tuning Argument-CFTA
  • Inference to the Best Explanation-IBE
  • Multiverse-MU
  • Symmetry Breaking-SB
اکرمی، موسی (1393). فلسفه، از تعبیر جهان تا تغییر جهان. تهران: نگاه معاصر.
باربور، ایان (1392). دین و علم، ترجمه پیروز فطورچی، تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
 
Carter, B., 1974. Large number coincidences and the anthropic principle in cosmology. In: M. S. Longair, ed. Cosmology, Confrontation of Cosmological Theories with Observational Data. Dordrecht: Reidel, pp. 291-298. 
Collins, R., 2003. The Teleological Argument. In: P. Copan, and P. k. Moser, Eds. The Rationality of Theism. New York and London: Routledge, pp. 132-148.
Collins, R., 2009. The Teleological Argument: An Exploration of the Fine-Tuning of the Universe. In: W. L. Craig, and J. P. Moreland, Eds.  The Blackwell Companion to Natural Theology. Chichester: Wiley-Blackwell, pp. 202–281.
Craig, W. L., 2003. Design and the Anthropic Fine-Tuning of the Universe, In: N. A. Manson, ed. God and Design: The Teleological Argument and Modern Science. London and New York: Rutledge.
Davies, P., 1992. The Mind of God: The Scientific Basis for Rational World. New York: Touchston.
Davies, P., 2003. The Appearance of Design in Physics and Cosmology. In: N. A. Manson, ed. God and Design; the Teleological Argument and Modern Science. Rutledge. p. 147.
Dembski, W., 1998. The Design Inference. Cambridge: Cambridge University Press.
Hawking, S. W., 1973. The Anisotropy of the Universe of the Large Time. In: M. S. Longair, ed. Confrontation of Cosmological Theories with Observational Data. Bostron-U.S.A.: D. Reidel Publishing Company, pp. 283-286. 
INTERS – Interdisciplinary Encyclopedia of Religion and Science, edited by G. Tanzella-Nitti and A. Strumia (2005). “Anthropic Principle”,www.inters.org, inwww.inters.org/anthropic-principle.
Leslie, John. 2002. Universes. Taylor & Francis e-Library.(First published 1989 by Routledge).
Paul, C., and Paul, k., 2003. The Rationality of Theism. Rutledge.
Plantinga, A., 2011. Where the Conflict Really Lies: Science, Religion and Naturalism. New York: Oxford University Press.
Ross, H., 1991. Design and the Anthropic Principle. [Online]. Available from: http://www. reasons.org [Accessed 2009].
Smart, I. I. C. 2009. The Argument from the Appearance of Design. In: L. Zabzebski, And T. D. Miller, eds. Reading in Philosophy of Religion; Ancient to Contemporary. Wiley-Blackwell. A John Wiley & Sons, Ltd., Publication, pp. 51-54.
Smith, Q., 1985. The Anthropic Principle and Many-World. Australasian Journal of Philosophy, vol.68.pp. 336-348.
Sober, E., 2003. The Design Argument. In: N. A. Manson, ed. God and Design: The Teleological Argument and Modern Science. London New York: Rutledge. pp. 27–54.
Stenger, V. J., 1989. The Universe: The Ultimate Free Lunch. European Journal of Physics, vol.11, no. 4, pp. 236-243.
Stenger, V. J., 2000. Natural Explanations for the Anthropic Coincidences. Philo, vol. 3, no. 2, pp. 50-67.
Stenger, V. J., 2001. Intelligent Design, the New Stealth Creationism. [Online]. Available from: http://spot.colorado.edu/~vstenger/.
Swinburne, R., 1991. The Existence of God. Oxford: Oxford University Press.