کندوکاوی نو در مسئلۀ وثاقت تاریخی قرآن با استناد به مصاحف صنعا

نوع مقاله : علمی-پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه شهید چمران

2 استاد دانشگاه قم

چکیده

چکیده
در دوران خلیفۀ دوم، زیست فردی و اجتماعی و نظام سیاسی نوپای مسلمانان دچار تحول اساسی شد. در روزگار خلافت عثمان، دو رخداد منشأ تحولات مهمی شدند: یکی شورش علیه خلیفه و قتل او؛ و دیگر، تدوین جدید قرآن که به قرآن عثمانی شهرت یافت. تحقیق دربارة تاریخ قرآن در نیم ‌قرن نخست اقدامی بس دشوار است؛ زیرا از یک سو هیچ نسخة استنادپذیری از قرآن زمان پیامبر و نیز قرآن‌های پس از آن و از جمله قرآن‌های ابوبکر و عثمان در اختیار نیست و، از سوی دیگر، راه روشن و استواری برای تحقیق و تفحص و انکشاف حقایق متقن وجود ندارد. امروزه، جز متن قرآن کنونی و نسخه‌هایی از قرآن‌های غالباً ناقص از قرون نخست و نیز انبوه روایات متنوع و غالباً متضاد، اسنادی برای تحقیق در قرآن‌های نیمۀ اول سده در دست نیست. از این جهت است که پیدایی دست‌نوشته‌های صنعا به‌ویژه برای تأیید وثاقت تاریخی قرآن اهمیت دوچندان می‌یابد. به‌ویژه که با مطالعات روی این نُسخ ثابت شد که این دست‌نوشته‌ها متعلق به میانۀ سدۀ اول هجری‌اند و این امر خط بطلانی بر نظریۀ تثبیت نهایی متن قرآن در انتهای سدۀ دوم یا اوایل سدۀ سوم هجری است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The question of the historical authenticity of the Qur'an with the new mining hive citation Msahf Sana'a

نویسندگان [English]

  • Nancy saki 1
  • mk. shaker 2
چکیده [English]

Abstract
Ottoman vicarage  in Islamic history is important in many ways. During this time, the process of personal and social environment and the political system was a major change in the nascent Muslim. Two important developments were occurring at the time of Caliph Uthman origin, a rebellion against the caliph and his murder, and the other, a new compilation of the Qur'an Qur'an The Qur'an refers to this as the Ottoman Empire was known and still. Abu Bakr and Uthman Qur'ans are not available on the other hand, a clear and consistent way for the investigation and development of certain facts exist. Today the current text and partial copies of the Qur'ans often diverse and often conflicting narratives mass of the first centuries, the documentation is available for research in the first half Qur'ans. This is why the emergence of the writings of Sanaa, especially for historical credibility of the Quran is particularly so.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Keywords: Ottoman Moshf
  • Masahf Sanaa
  • developed and assembled the Koran
  • scholars
  • ancient Koranic Pvstnvshthhay
منابع
ابن جزری، ابو الخیر محمد بن محمد (بی‌تا).  النشر فی القراءات العشر، بیروت: دار الکتب العلمیه.
ابن سعد، محمد (1410ق). الطبقات الکبرى، تحقیق محمد عبدالقادر عطا، بیروت: دار الکتب العلمیه.
بدور، الزاهره و عبدا لفاتح قاضی (1996). «مقاله المصاحف الصنعا»، فی مصاحف الصنعا.
پویین، گرد ـ آر (1996). «نتائج فحص لمخطوطات قرآنیة مبکرة فی صنعاء»، در القرآن کنص، تألیف و گردآوری: استیفان وایلد، أی جای بریل.
حجتی، محمدباقر (1372). پژوهشی در تاریخ قرآن، تهران: نشر فرهنگ اسلامی.
حسن مصری، عبدالله (1411ق). مقالۀ «طریقه الکریون 14 و نتایجها لتحدید قدم آلاثار»، مجله الاطلال، عربستان سعودی، ریاض، حولیه الآثار العربیه السعودیه، ش 13.
خزایی، محمد (1382). «ارزش هنری قدیمی‌ترین قرآن»، گلستان قرآن، دورۀ سوم، ش 144.
خویی، ابوالقاسم (بی‌تا). البیان فی علوم القرآن، قم: مؤسسۀ احیاء الآثار الامام خویی.
رامیار، محمود (1396). تاریخ قرآن، تهران: امیرکبیر.
سیوطی، جلال الدین (1421ق). الاتقان فی علوم القرآن، بیروت: دار الکتاب العربی.
شاهین، عبد الصبور و حسین سیدی (1382). تاریخ قرآن (شاهین/ سیدى)، مشهد: به نشر.
صبحی، صالح (1988). مباحث فی علوم القرآن، بیروت: دارالعلم للملایین.
معرفت، محمدهادی (1379). صیانه القرآن من التحریف، تهران: وزارت امور خارجه.
معرفت، محمدهادی (1386). علوم قرآنی، قم: مؤسسۀ فرهنگی تمهید.
معرفت، محمدهادی (1415ق). التمهید، قم: مؤسسۀ النشر الاسلامی.
نولدکه، تئودر (2000). تاریخ القرآن، نقله الی العربیه و حققه: جورج تامر، زرویخ: دارالنشر و مکتبه دیتریش.
هارالد، موتسکی (1385). «جمع و تدوین قرآن: بازنگری در دیدگاه‎های غربی در پرتو تحولات جدید روش‌شناختی»، ترجمۀ مرتضی کریمی‌نیا، هفت آسمان، ش 32.
هریسی، هاشم (1382). بیان در علوم و مسائل کلی قرآن، ترجمۀ محمدصادق نجمی، تهران: وزارت ارشاد.
یعقوبى، احمد بن ابى یعقوب ابن واضح (1371). تاریخ یعقوبى، ترجمۀ محمد ابراهیم آیتى، تهران: علمى و فرهنگى.
Bobzin, Hartmut (2009). ‘Der Koran: eine Einfüuhrung. Munih:beck, becksche Reihe’, in Die beiden ersten islamischen  jahrhunderte, Edited by Markus GroB and Karl- Heinz Ohlig, Berlin: Verlag Hans.
Hawting, Geral. R. (1999). The Idea of Idolatry and the Emergence of Islam, university of CAMBRIDGE.
Luxenberg, Christoph (2000). ‘Die Syro- Aramaisch Lesart des Koran’, Ein Beirag zur Entschlusselung der Koransprache, Berlin: Das Arabische Book.
Puin, Gerd-R and Hans Caspar Graf Von Bothmer (1991). ‘Neue Wege der Koranforschung’, magazin forschung.
Puin, Gerd-R (1997). ‘A specialist in Arabic calligraphy and Koranic paleography based at Saarland University’, in Saarbrücken, Germany.
Sadeghi Behnam and Uwe Bergmann (2010). ‘The codex of a Companion of the Prophet and the Qurān of the Prophet’, Arabica: Journal of Arabic and Islamic Studies.
Sadeghi Behnam and Mohsen Goudarzi, (2012). ‘Sanā1 and origins of the Qurān’, Dar Islam: Zeitschrift für Geschichte and Kultur des islamischen Orients.
Wansbrough, John (1977). Quranic Studies: Sources and Methods of Scriptural, Interpretation, Oxford.